Anlaşma istemeyen kim?

Prof. Dr. Ata Atun

Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman, 20 Kasım Perşembe günü Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis ile ara bölgede dostane bir görüşme için bir araya geldi. Bir tarafta heyetler, diğer tarafta da iki lider baş başa görüşme yaptılar. 

Cumhurbaşkanı Erhürman, Rum lider Hristodulidis ile görüşmesinde kendisine “Çözüm Atmosferi”nin oluşması için 10 maddelik, “Kapsamlı Müzakere Süreci”nin başlaması için de 4 maddelik öneriler dizisi sundu.

“Çözüm Atmosferi”nin oluşması ile ilgili öneriler, Kıbrıs adasında yan yana yaşayan iki komşu halkın, barış içinde yaşayabilmeleri için mevcut işbirliklerine ilaveten daha geniş kapsamlı işbirliklerinin yapılmasını içermekteydi.

“Kapsamlı Müzakere Süreci”nin başlaması ile ilgili sunulan öneriler de, müzakerelerin son 48 yıldır sonuçlanmamasına neden olan olumsuzlukların ortadan kaldırılmasına katkı koyacak nitelikteydi.

Kendisine samimiyetle iletilen bu iki paket halindeki önerileri değerlendiren Rum lider Hristodulidis,  1 Ocak - 30 Haziran arasında AB Dönem Başkanlığını yapacak olmasının, ABD, İsrail ve Fransa ile savunma işbirliği anlaşmaları yapmasının, Ürdün ve Mısır ile bölgesel ticari anlaşmalar ile işbirliği içine girmesinin şişkinliğiyle ve Hindistan’ın da yanında yer almasından güç alarak ertesi gün “Çözüm ancak garantilerin kaldırılması ve Türk askerinin çekilmesiyle mümkün” açıklamasını yaptı.

Rum lider Hristodulidis yaptığı bu açıklama ile seçildiği günden beri yaptığı müzakere çağrılarının ve de “barış isteyen lider görünümü”nün gerçek yüzünü tam ve net olarak ortaya koymuş oldu. Olası müzakerelerde de, 2017 yılında Crans Montana’da Rumların yıktığı müzakere masasına geri dönülmesi ve yıkıldığı yerden başlaması noktasına gelindi. 

Her zaman söylediğimiz ve öngördüğümüz gibi özelde Rum liderin, genelde Kıbrıs Rumlarının, Kıbrıs Türkleri ile ortak bir zeminde 1960 Kıbrıs Cumhuriyeti benzeri bir yapıya geri dönmek veya da benzeri statüde yeni bir devletin kurulmasına niyetleri yok. Tek istekleri Kıbrıs Türklerinin azınlık olarak kurulacak yeni bir devlette yer almaları ve kendilerinin de adanın tek hakimi oldukları yeni bir devletin kurulması. Türkiye’nin garantörlük haklarının elinden alınması, Türk askerinin adadan çıkarılması ve aynen Gazze’de yaşandığı gibi kolayca Kıbrıs Türklerini silah zoru ile adadan sürecek veya kovacak yasal bir statüye sahip olmaları.

Bu koşullar altında da yeni devletin Münhasır Ekonomik Bölgesinin Yunanistan ile birleştirilerek Türkiye’nin ilan ettiği “Mavi Vatan Sınırları”nın iptal edilmesi ve Türkiye’yi kendi karasuları içine hapsederek Doğu Akdeniz ile Ege Deniz’inin beşte dördüne hakim olmak. 

Kendilerince güzel bir rüya ama gerçekleşmesi mümkün olmayan pembe bir hayalden öteye değil bu strateji.

Bu aşamada Cumhurbaşkanımız Tufan Erhürman’ın, BM Genel Sekreteri'nin Kişisel Temsilcisi Maria Angela Holguin Cuellar'ın Aralık ayında Kıbrıs'a gelerek BM'nin düzenleyeceği geniş formatlı gayrı resmi toplantıya katıldıktan sonra Hristodulidis’in 1 Ocak - 30 Haziran arasında AB Dönem Başkanlığı yapacağı süre içerisinde ve 4 maddelik “Kapsamlı Müzakere” önerileri kabul edilmeden hiçbir şekil ve koşulda kendisi ile resmi görüşme yapmaması en doğru strateji olacak.

En önemlisi, arkasında AB, ABD ve İsrail’in olduğunu sanan Hristodulidis’in kendinden önceki liderlerden farklı bir tutum sergilemeyeceği ayan beyan ortadayken, Annan Planı gibi bir planı dahi kabul etmeyen Rum tarafını “Çözüm isteyen”, hemen hemen her anlaşmaya ılımlı bakan Türk tarafını “uzlaşmaz, barış karşıtı” ilan eden algı operasyoncularına meydanı boş bırakmamamız gerekiyor.

Prof. Dr. (İnş. Müh.), Doç. Dr. (UA. İliş.) Ata ATUN

Akademisyen, 

KKTC Cumhuriyet Meclisi 1. Dönem Milletvekili